Osłabienie to szeroko pojęty stan wyczerpania psychicznego i/lub fizycznego, powodujący niemożność wykorzystywania w pełni swoich możliwości. Taka osoba skarży się wówczas na brak możliwości wykonania niektórych czynności, które normalnie nie przysparzają problemów.

 

Przyczyny osłabienia

Osłabienie może wynikać zarówno z niektórych stanów fizjologicznych, jak i poważnych chorób. W kontekście stanów fizjologicznych powodujących osłabienie organizmu, wyróżniamy:

  • ciążę;
  • niedożywienie, nieregularne spożywanie posiłków lub omijanie posiłków;
  • hipowitaminozę, niedostateczną podaż ważnych składników odżywczych;
  • odwodnienie;
  • przewlekły, nadmierny stres w życiu;
  • przyjmowanie niektórych leków, antybiotykoterapię;
  • brak snu, niewyspanie.

Osłabienie może towarzyszyć również wielu chorobom i dolegliwościom, najczęściej przeziębieniu i grypie. To objaw nieswoisty występujący w przebiegu między innymi:

  • infekcji;
  • nowotworów;
  • udaru słonecznego;
  • chorób układu pokarmowego – zespołu jelita drażliwego, celiakii, choroby Leśniowskiego-Crohna;
  • cukrzycy;
  • depresji i innych chorób o podłożu psychicznym;
  • anoreksji, bulimii;
  • chorób reumatologicznych;
  • niedociśnienia tętniczego;
  • niedoczynności i nadczynności tarczycy.

Przewlekłe osłabienie zawsze wymaga diagnostyki, ponieważ może być pierwszym objawem poważnych chorób. W pierwszej kolejności należy jednak zwrócić uwagę na swój styl życia, ponieważ to czynniki związane z dietą, brakiem aktywności itp. najczęściej prowadzą do przewlekłego osłabienia. Pierwszym badaniem przy osłabieniu jest zazwyczaj morfologia krwi oraz badanie moczu.

Jak objawia się osłabienie?

Osłabienie to stan ciężki do zdefiniowania. Osłabienie psychiczne obejmuje niemożność skoncentrowania się na jednej czynności, zaburzenia pamięci, niekojarzenie podstawowych wątków w rozmowie czy niechęć do podejmowania trudnych i skomplikowanych tematów. Taka osoba pragnie jedynie odizolować się od otoczenia i albo poświęcić się mało wymagającym psychicznie czynnościom, albo pójść spać.

Z kolei osłabienie fizyczne objawia się jako brak chęci i niekiedy zdolności do wykonywania czynności fizycznych, nawet tych podstawowych. Towarzyszyć temu może ból mięśni, drżenie mięśni, nadmierna senność, obniżenie nastroju, zawroty głowy i zwiększona męczliwość. W rzeczywistości osłabienie u każdego przebiega inaczej i jest to kwestia wysoce indywidualna.

Leczenie osłabienia

Podstawą leczenia osłabienia jest zidentyfikowanie jego przyczyny. Jeśli mimo stosunkowo zdrowego trybu życia pojawia się osłabienie, warto wykonać wspomniane badania krwi i moczu. W zależności od wyników lekarz może pokierować na wnikliwsze, bardziej specjalistyczne badania. Leczenie obejmie wówczas terapię choroby podstawowej, czyli tak zwane leczenie przyczynowe (zwykle farmakoterapia, modyfikacja stylu życia). Niektóre choroby – szczególnie o podłożu psychicznym – będą wymagać leczenia psychologicznego. W przypadku grypy i przeziębienia jedynym sposobem jest przeczekanie choroby, suplementacja witaminy C, zdrowe odżywienia się i dużo odpoczynku.

Jak wspomniano, osłabienie najczęściej jednak wynika z nieprawidłowego stylu życia. Aby zapobiegać osłabieniu i zmniejszać go, należy:

  • pilnować nawodnienia – przynajmniej 1,5 l czystej wody mineralnej dziennie;
  • wysypiać się – przyjęto, że optymalny czas snu osoby dorosłej wynosi 8 godzin, jednak jest to kwestia indywidualna. Niektórzy czują się wyspani po 6 godzinach. Należy więc spać tyle godzin, ile zapewni dobre samopoczucie biorąc pod uwagę, że zbyt duża ilość snu również powoduje zmęczenie;
  • suplementować koenzym Q10;
  • zdrowo się odżywiać – unikać fast foodów i cukrów prostych, a zadbać o odpowiednie spożycie NNKT, węglowodanów złożonych, pełnowartościowego białka, witamin i minerałów. Wszystkie te składniki dostarczy także Spirulina, dobrym pomysłem może być więc jej suplementacja;
  • unikać stresu i kłótni z innymi;
  • regularnie uprawiać aktywność fizyczną.

Pamiętajmy, że zarwana nocka raz na jakiś czas nie spowoduje dużych szkód dla zdrowia. Jedyne co można zauważyć, to osłabienie. W takim wypadku świetny okaże się koktajl warzywny lub warzywno-owocowy. Dostarczy cennych witamin i minerałów, które zadbają o witalność organizmu. Po takim koktajlu warto zjeść garść orzechów i wybrać się na spacer. Osłabienie w dużym stopniu zmniejsza dostęp do świeżego powietrza.

Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Gryglewska B., Zawroty głowy i upadki u osób w starszym wieku – wybrane zagadnienia praktyczne, Aktualności Neurologiczne, 18/2018.
  2. Liguz-Lęcznar M., Osłabienie sprawności poznawczej w starzeniu. Przyczyny i mechanizmy neurobiologiczne, Gerontologia Polska, 3/2014.
  3. Maciejczyk M., Zmęczenie: przyczyny, objawy, zapobieganie, Acta Scientifica Academiae Ostroviensis, 26/2007.
  4. Litwin T., Członkowska A., Zawroty głowy w praktyce neurologa – diagnostyka i leczenie, Polski Przegląd Neurologiczny, 2/2008.